شنیدن یک صدای غیرعادی از خودرو معمولاً اولین نشانهای است که میتواند وجود یک مشکل فنی را نشان دهد. گاهی یک صدای ساده در اثر فرسودگی یک قطعه مصرفی ایجاد میشود، اما در بعضی موارد صدا میتواند نشانه خرابی قطعهای مهم در موتور، گیربکس، جلوبندی یا سیستم انتقال قدرت باشد. به همین دلیل شناخت علت صدای غیرعادی خودرو میتواند به تشخیص زودتر مشکل و جلوگیری از هزینههای سنگینتر کمک کند.
نوع صدا، زمان ایجاد آن و شرایطی که صدا در آن شنیده میشود، اطلاعات مهمی برای عیبیابی در اختیار تعمیرکار قرار میدهد. در ادامه رایجترین صداهای خودرو و دلایل احتمالی آنها را بررسی میکنیم.
صدای تقتق از جلوبندی خودرو
یکی از صداهای رایج در خودرو، صدای تقتق هنگام عبور از دستاندازها و مسیرهای ناهموار است. این صدا معمولاً باید از قسمت جلوبندی بررسی شود.
خرابی یا فرسودگی میل موجگیر، سیبک، بوش طبق، طبق یا برخی اتصالات جلوبندی میتواند باعث ایجاد صدای تقتق شود.
اگر صدا بیشتر هنگام عبور از دستانداز یا پیچیدن فرمان ایجاد میشود، بهتر است جلوبندی خودرو بررسی شود. ادامه رانندگی با قطعات فرسوده میتواند علاوه بر ایجاد صدا، روی هندلینگ و پایداری خودرو نیز تأثیر بگذارد.
صدای زوزه هنگام حرکت
صدای زوزهای که با افزایش سرعت خودرو بیشتر میشود، ممکن است از قسمتهای مختلف ایجاد شود.
یکی از احتمالات، خرابی بلبرینگ چرخ است. صدای ناشی از بلبرینگ معمولاً با افزایش سرعت بیشتر میشود و ممکن است هنگام تغییر مسیر شدت آن تغییر کند.
در برخی خودروها، زوزه میتواند به گیربکس، دیفرانسیل یا سیستم انتقال قدرت نیز مربوط باشد. بنابراین برای تشخیص دقیق باید مشخص شود صدا در چه سرعتی و تحت چه شرایطی ایجاد میشود.
صدای سوت از موتور
صدای سوت یا صدای هوای غیرعادی از قسمت موتور میتواند دلایل مختلفی داشته باشد. نشتی در مسیر هوای ورودی، خرابی برخی شیلنگها یا مشکلات مربوط به سیستمهای تحت فشار میتوانند باعث ایجاد این نوع صدا شوند.
در خودروهای مجهز به توربوشارژر، بررسی سیستم توربو و مسیرهای هوای ورودی نیز اهمیت بیشتری پیدا میکند.
اگر صدای سوت همراه با کاهش قدرت موتور، افزایش مصرف سوخت یا روشن شدن چراغ چک باشد، بهتر است خودرو سریعتر بررسی شود.
صدای جیرجیر هنگام ترمز گرفتن
اگر هنگام فشار دادن پدال ترمز صدای جیرجیر یا سوت شنیده میشود، یکی از اولین قطعاتی که باید بررسی شود لنت ترمز است.
تمام صداهای ترمز الزاماً به معنی خرابی شدید نیستند، اما لنت فرسوده، کیفیت نامناسب لنت، وجود آلودگی یا مشکل در سطح دیسک میتواند باعث ایجاد صدا شود.
از آنجا که ترمز یکی از مهمترین سیستمهای ایمنی خودرو است، وجود صدای غیرعادی همراه با کاهش قدرت ترمزگیری باید جدی گرفته شود.
صدای کوبش از موتور
صدای کوبش یا ضربه از موتور اهمیت بیشتری دارد و نباید نادیده گرفته شود. این صدا میتواند با مشکلات مختلفی مانند احتراق نامناسب، کمبود روغن، ایراد در قطعات داخلی موتور یا مشکلات مربوط به سیستم سوخترسانی ارتباط داشته باشد.
اگر صدای کوبش از موتور جدید است یا شدت آن افزایش پیدا کرده، بهتر است خودرو تحت بررسی تخصصی قرار گیرد. ادامه رانندگی در شرایطی که موتور صدای غیرعادی شدید دارد، ممکن است باعث افزایش آسیب و هزینه تعمیر شود.
صدای تقتق هنگام چرخاندن فرمان
اگر هنگام چرخاندن فرمان، بهخصوص در حالت حرکت یا دور زدن، صدای تقتق شنیده میشود، یکی از مواردی که باید بررسی شود پلوس و مفصلهای آن است.
خرابی سرپلوس معمولاً در هنگام پیچیدن و شتابگیری بیشتر خود را نشان میدهد. البته قطعات جلوبندی و سیستم فرمان نیز میتوانند صداهای مشابهی ایجاد کنند.
بنابراین بهتر است قبل از تعویض قطعه، محل دقیق ایجاد صدا مشخص شود.
صدای ساییدگی یا خرخر از چرخها
صدای ساییدگی، خرخر یا صدای چرخش غیرطبیعی از ناحیه چرخ میتواند مربوط به بلبرینگ، ترمز، لاستیک یا قطعات دیگر باشد.
فرسودگی بلبرینگ معمولاً باعث ایجاد صدایی میشود که با افزایش سرعت بیشتر میشود. در مقابل، تماس غیرطبیعی قطعات ترمز یا فرسودگی شدید لنت نیز ممکن است صدای ساییدگی ایجاد کند.
همچنین ساییدگی نامنظم لاستیکها میتواند باعث ایجاد صدای غیرعادی در هنگام حرکت شود.
صدای تسمه از قسمت موتور
صدای جیرجیر یا سوت از قسمت تسمهها ممکن است به دلیل فرسودگی تسمه، شل بودن آن یا مشکل در یکی از قطعات مرتبط با سیستم تسمه ایجاد شود.
در صورتی که تسمه دچار ترک، پارگی یا فرسودگی شدید شده باشد، تعویض آن اهمیت زیادی دارد. خرابی برخی تسمهها میتواند باعث از کار افتادن سیستمهای مختلف خودرو و در بعضی موتورها حتی آسیب جدی به موتور شود.
چرا محل و زمان ایجاد صدا اهمیت دارد؟
برای تشخیص علت صدای خودرو تنها شنیدن نوع صدا کافی نیست. باید شرایط ایجاد آن نیز مشخص شود.
به این موارد توجه کنید:
- صدا هنگام روشن کردن موتور ایجاد میشود یا بعد از حرکت؟
- با افزایش دور موتور بیشتر میشود؟
- در سرعت خاصی شنیده میشود؟
- هنگام ترمز گرفتن ایجاد میشود؟
- هنگام عبور از دستانداز شدت میگیرد؟
- هنگام پیچیدن فرمان شنیده میشود؟
- با گرم شدن موتور تغییر میکند؟
- صدا از موتور، چرخها، زیر خودرو یا داخل کابین شنیده میشود؟
ثبت این اطلاعات میتواند به تعمیرکار کمک کند سریعتر علت مشکل را پیدا کند.
آیا هر صدای غیرعادی نیاز به تعویض قطعه دارد؟
خیر. گاهی یک صدا به دلیل تنظیم نبودن یک قطعه، شل شدن اتصال، آلودگی یا شرایط خاص ایجاد میشود و الزاماً به معنی خرابی قطعه نیست.
به همین دلیل بهتر است از تعویض خودسرانه قطعات خودداری شود. تشخیص دقیق مشکل میتواند از هزینههای غیرضروری جلوگیری کند.
اهمیت استفاده از قطعه مناسب هنگام تعمیر
پس از تشخیص مشکل، انتخاب قطعه مناسب اهمیت زیادی دارد. استفاده از قطعه بیکیفیت ممکن است باعث شود مشکل در مدت کوتاهی دوباره ایجاد شود.
هنگام خرید لوازم یدکی خودروهای خارجی بهتر است مشخصات دقیق خودرو، مدل، سال تولید و در صورت امکان شماره فنی قطعه بررسی شود.
رضایی یدک با تمرکز بر تأمین لوازم یدکی خودروهای خارجی میتواند برای تهیه قطعات مورد نیاز خودرو، اطلاعات فنی محصول و مشخصات قطعه را در اختیار مشتریان قرار دهد.
جمعبندی
صدای غیرعادی خودرو میتواند از قسمتهای مختلفی مانند موتور، جلوبندی، سیستم ترمز، چرخها، گیربکس و سیستم انتقال قدرت ایجاد شود. صدای تقتق، زوزه، سوت، جیرجیر و کوبش هرکدام میتوانند دلایل متفاوتی داشته باشند و نباید تنها بر اساس نوع صدا اقدام به تعویض قطعه کرد.
توجه به زمان ایجاد صدا، محل آن و شرایطی که باعث بیشتر یا کمتر شدن صدا میشود، به تشخیص دقیقتر کمک میکند. در صورت مشاهده صدای جدید، شدید یا مداوم، بهتر است خودرو توسط متخصص بررسی شود تا قبل از گسترش مشکل، قطعه معیوب شناسایی و در صورت نیاز تعویض شود.
سوالات متداول
علت صدای تقتق خودرو چیست؟
این صدا میتواند از قطعات جلوبندی مانند سیبک، طبق، بوشها و میل موجگیر یا در برخی شرایط از قطعات دیگر ایجاد شود.
علت زوزه خودرو هنگام حرکت چیست؟
بلبرینگ چرخ، لاستیک، گیربکس و دیفرانسیل از جمله مواردی هستند که در صورت ایجاد زوزه باید بررسی شوند.
چرا هنگام ترمز گرفتن صدای جیرجیر ایجاد میشود؟
لنت ترمز، دیسک و شرایط سطح تماس آنها میتوانند در ایجاد این صدا نقش داشته باشند.
آیا صدای غیرعادی موتور خطرناک است؟
بسته به نوع و شدت صدا متفاوت است، اما صدای جدید یا شدید موتور بهتر است در سریعترین زمان بررسی شود.
